Yeryüzünde aşk için dilimiş en ünlü yapıtlardan birisi olan Tac Mahal, Hindistan hükümdarı Hürrem Şah Cihan’ın çok sevdiği karısı Mümtaz Mahal için Agra şehrinde yaptırdığı, dünyada aşk için dikilmiş en büyük ve en güzel âbide. Taşa kazınmış bir aşk şiiri olarak anılan dünyanın en mükemmel yapısı Tac Mahal, Hintli şair Rabindranath Tagore’ın dediği gibi “Zamanın yanağında bir göz damlası” gibidir.

Sabahın erken saatlerinde pembe, gün içerisinde beyaz, ay ışığında ise altın rengine bürünen şaheser Tac Mahal; Babür İmparatorluğu hükümdarı Şah Cihan tarafından başkent Agra’da Jumna Nehri kıyısına yaptırıldı. Görkemli Tac Mahal, Cengiz hanın soyundan gelen, Hindistan‘da kurulmuş olan Babür İmparatorluğunu 1627-1658 yılları arasında yönetmiş beşinci hükümdarı Şah Cihan’ın tutkusunun eseri.

Hindistan Tac Mahal
Tac Mahal: Hindistan’ın sembolü, mimari hazine ve büyük bir tutkunun anıtı.

Şah Cihan 1592’de doğdu, 30 yaşında kardeşlerinden birini öldürüp babasına isyan etti, yenildi ve Bengal’e çekildi. Babası Cihangir’in 1628’de ölmesi üzerine Agra’da tahta çıktı

Gümüşün yarattığı bir zenginlik

Moğolların altın çağında imparatorluğunun sınırlarını oldukça genişletti ve 3.6 milyon km karelik bir alana yayılmış, 100 milyon kişinin imparatoru oldu. Adının anlamı cihan imparatoruydu, yani kralların kralıydı.

Amerika’nın zenginlikleri dünyanın öbür ucundaki bu hükümdarı dünyanın en zenginlerinden biri yapıyordu. Hindistan sahili boyunca kurulmuş olan ticaret istasyonları, Amerikan gümüşüne boğulmuş binlerce tüccarı buraya çekiyordu. Asya’nın elinde olan Avrupalıların istediği kumaş, pamuk, ipek, baharat, biber ve tarçın gibi egzotik Asya mallarını alabiliyorlardı. Her yıl Hindistan’a 100 ton gümüş akıyordu ve bu da tek kişiye ödenen milyonlarca vergi anlamına geliyordu. Dünyanın en destansı anıtlarından biri olan Tac Mahal böyle doğdu.

Bir tarihçi hazine binalarından birini sadece şöyle tariflemiş;  375 kilo inci, 137,5 kilo zümrüt, 3 gümüş taht, 100 gümüş sandalye ve 100 bin adet gümüş tabak…

Sarayın mücevheri: Mümtaz Mahal

Mümtaz Mahal’in babası Âsaf Han, Karakoyunlu Türkmenlerinden İranlı bir vezirdi. Ancak Şiîliği terk edip Sünnî olmuştu. Vaktiyle soylular yaptıkları el işlerini Mina Pazar denilen bir kermese götürüp satar ve parasıyla hayır işlerlerdi. O zamanlar şehzâde olan Şah Cihan, anne tarafından akrabası 20 yaşındaki Mümtaz Mahal ile burada tanıştı. Güzellik ve zekâsına hayran oldu. Tarihin en büyük aşklarından birisi burada doğdu. Evlilikleri 20 sene sürdü. Bu zaman zarfında Şah başka kadına bakmadı. 14 çocukları oldu. 7’si yaşadı.

İsmi, “sarayın mücevheri” anlamına gelen Mümtaz Mahal şahın en gözdesiydi. Çok sayıda karısı olmasına rağmen Mümtaz Mahal’a tutkuyla bağlıydı şah Cihan. Saray tarihçileri, onun tahtın arkasındaki ilham kaynağı olarak övüyor.

Tac Mahal, Hindistan
Tac Mahal, Hindistan

Hüzünlü son ve Tac Mahal’in doğuşu

Bir isyanı bastırmak için ordularıyla Burhanpur’a giden Şah Cihan’a, dokuz aylık hamile olmasına rağmen her zamanki gibi eşi Mümtaz Mahal de eşlik etmişti. İmparatorun en sevdiği karısı 14. çocuklarını doğurduğunda, çok kan kaybeder ve ölür. Şah Cihan’ın gücü, serveti sevdiği kadını kurtaramıyordu ne yazık ki. En sevdiği insanı yitiriyor ve karısı ellerinin arasından kayıp gidiyor.

Şah Cihan, eşinin ölümünden sonra 2 yıl yas tuttu. Artık devlet işlerine ilgisini kaybeden hükümdar, teselliyi sanat ve mimaride buldu. Yas içindeki şah Cihan, sevgili karısı için bir mezar yaptırmaya karar veriyor. Her şeyden çok sevdiği eşi için bir türbe inşa ettirmek üzere İstanbul’dan mimar istedi. Mimar Sinan’ın talebesi ve Sultanahmet Câmii mimarı İsa Efendi gönderildi. 1632’de temeli atılıp günde 20 bin işçi çalışarak 22 senede tamamlanıyor.

Taç mahal Hikayesi
Taj Mahal’in yapımında imparatorluğun en usta zanaatkarları dahil 20,000’den fazla işçi çalıştı.

Mücevherlerle süslenmiş yüzlerce ton beyaz mermer, bugünün parasıyla 70 milyon değerlik bir anıtı ortaya çıkarıyor; Ebedi Tac Mahal.

Dillere destan bir türbe: Tac Mahal

Türbenin iç duvarları yakut, safir, pırlanta, zümrüt, akik, firuze, sedef ve inci ile süslendi. İç ve dış çevresine Yâsin Sûresi yazıldı. Köşelere dışa doğru eğik dört minare eklendi. Solda zarif bir câmi, sağda bunun simetriği misafirhane ve havuzlarla bezeli bir bahçesi vardır.

Tac Mahal Nerede
Tac Mahal, Hinfistan’ın Agra şehrinde bulunuyor.

Hindistan’a özgü Gülmohar ağaçlarındaki papağanlar, bahçelerindeki sincaplarla gizemli bir masala sürükleyen Tac Mahal’deki Ercümed Banu’nun mermerden yapılan mozelesi değerli taşlardan yapılmış çiçeklerle bezenmiş durumda.

Şah Cihan, ömrünün kalanını bir odada kimseyle görüşmeksizin Tac Mahal’i seyrederek geçirdi. Oğlu Evrengzib 1658’de Agra’yı işgal edip tahta oturdu.

Tac Mahal'in içi
Taşa kazınmış bir aşk şiiri ve dünyanın en mükemmel yapılarından Tac Mahal’in içi

Şah Cihan önce saraya, sonra Agra Kalesi’ne hapsedildi ve sekiz yıl sonra 1666’da, 74 yaşında öldü. Şah Cihan ve eşinin kabirleri türbenin en alt katında yan yanadır.

Tac Mahal, İsviçre merkezli New 7 Wonders Vakfı’nın dünya çapında halk oylaması ile belirlediği dünyanın yeni 7 harikası listesinde yer alıyor. Tac Mahal, 1983’ten bu yana da UNESCO Dünya Miras Listesi‘nde yer alıyor.

3 YORUMLAR

NEDEN BİR YORUM YAZMIYORSUN?

Please enter your comment!
Please enter your name here