Dünya Sağlık Örgütü’nün verilerine göre, her yıl iş veya turistik amaçla seyahat eden yaklaşık 1 milyardan fazla insanın yüzde 65’i hastalanıyor. Hastalananların yüzde 15’i ise ciddi sağlık sorunu yaşarken, yüzde 4’ünün hastaneye yatması gerekiyor. Yüzde 6’sı da hastalık nedeniyle seyahatini yarıda kesmek zorunda kalıyor. En kötüsü de ne yazık ki yüzde 1’i gittiği ülkede hayatını kaybediyor.

Sağlıklı seyahat için ipuçlarına geçmeden önce, tatile çıkmadan önce bir sağlık sorununuz varsa mutlaka hekiminize uğrayıp tatilinizin kabusa dönmemesi için önlemlerinizi almayı ihmal etmeyin. Gideceğiniz destinasyona göre, yaptırmanız gereken aşılar olup olmadığını araştırın. Böylece seyahatinizin sıtma ya da ishal gibi seyahat hastalıklarıyla kabusa dönüşmesini engelleyebilirsiniz.

Seyahat-Sagligi-Onlemleri

Sağlıklı Seyahat İçin İpuçları

Çoğunlukla az gelişmiş veya gelişmekte olan ülkelere gidiyorsanız, seyahat ilişkili hastalıkların en çok bu ülkelerde meydana geldiğini bilmeniz gerekiyor. Seyahat nedenli ölümlerde enfeksiyonlara bağlı sebep en sık sıtma hastalığına yakalanma ile oluyor. Seyahatlerde enfeksiyon kaynaklı olmayan ölüm sebepleri ise çoğunlukla kalp-damar hastalıkları, boğulma ve motorlu araç kazalarından kaynaklanıyor. Ölüme neden olmayan seyahat nedenli en sık karşımıza çıkan hastalık olarak ise turist ishali.

Bütün bu riskler nedeniyle, uluslararası seyahat planlayan kişilerin, seyahat tarihinden ideal olarak 4-8 hafta önce seyahat danışmanlığı alması tavsiye ediliyor. Ancak seyahat yaklaşmış olsa dahi seyahat danışmanlığını almalarında yarar olduğunu unutmamak gerek. Zira seyahat danışmanlığı sırasında, kişi muayene ediliyor, yapılacak seyahatle ilişkili bireysel riskler değerlendirilerek gereken aşılar yapılıyor, sıtma, seyahat ishali ve yolculukla ilgili riskler değerlendirilerek kişi bilgilendiriliyor.

Seyahat-Sagligi-Onerileri

1. Doktor kontrolünden geçin

Kronik hastalığınız varsa, seyahat öncesi çok daha dikkatli olmanız şart. Şeker hastalığı, kalp hastalığı, yüksek tansiyon, diyaliz gerektiren böbrek hastalığı, kanser, kronik solunum sistemi hastalığı, epilepsi, derin anemi, inflamatuar barsak hastalığı, bağışıklık sistemini etkileyen ilaç kullanımı veya bağışıklık sistemi hastalığı ve önceden pıhtı atması olanların, seyahat öncesi mutlaka doktor muayenesinden geçmesi öneriliyor. Özel durumlara (hamilelik, şeker hastalığı vb.) yönelik kontrollerinizi mutlaka yaptırın.

2. İlaçlarınızı yanınıza alın

Seyahat süresi boyunca, tedaviniz için gereken ilaçları, yedek miktarlarıyla birlikte yanınızda bulundurmanız hayati derecede önemli. Bunun yanı sıra gideceğiniz bölgeye göre yanınıza almak için bir sağlık çantası hazırlamanız öneriliyor. Kronik hastalığınız varsa, kullandığınız ilaçları ve dozlarını belirten doktor raporunu yanınızda bulundurun.

3. Sağlık çantası hazırlayın

Seyahatlerde yanınızda bulundurmak üzere hazırlayacağınız bir sağlık çantasına, özellikle gelişmekte olan ülkelere yapılacak seyahatlerde daha fazla ihtiyaç duyulabilir. Fazla yer tutmayacak ölçüdeki bir sağlık çantasında, şu basit sağlık malzemelerinin yer almasında fayda var: Çanta içerisinde, yapışkan bant, antiseptik yara temizleyici veya alkali sabun, bandajlar, makas, çengelli iğne, yumuşatıcı göz damlaları, böcek uzaklaştırıcı, antihistaminik tablet ve kremler (alerjik durumlar için), burun açıcı damla, oral rehidrasyon tuzları (ishalli hastalıklarda kaybedilen sıvıyı telafi etmek için), basit ağrı kesici, steril sargı bezi, beden derecesi (ateş ölçmek için), güneş kremi, kulak tıkaçları, ishal önleyici ilaçlar, yolcularda en sık görülen enfeksiyonlar için antibiyotikler, antibakteriyel krem ya da merhemler, cilt mantarlarına karşı krem ya da merhem bulunmalı.

4. Aşılarınızı yaptırın

Seyahat öncesinde gerekli aşılarınızı yaptırmanız çok önemli olmakla birlikte Dünya Sağlık Örgütü, gidilecek yerden bağımsız olarak, her seyahat eden kişinin tetanosa ve hepatit B’ye karşı aşılanmasını öneriyor. Difteri, tetanos, boğmaca, kızamık, kızamıkçık, kabakulak, bazı menenjit tipleri, çocuk felci, hepatit A, hepatit B, zatürre ve gribe karşı korunma sağlanabiliyor.

Seyahat-Sagligi-Onlemi

5. Seyahatlerde hastalığa yakalanmamak için dikkat etmeniz gerekenler

Seyahatiniz sırasında kronik hastalığınız varsa, ilaçlarınızı el çantanıza alın. Seyahatiniz sırasında ellerinizi sık sık su ve sabunla yıkayın. Musluk suyunun sağlık şartlarının kötü olduğu bölgelerde; kaynatılmış su ile hazırlanan çay ve kahve gibi içecekleri, kutulanmış veya şişelenmiş, ağzı kapalı ve mümkünse pastörize edilmiş meşrubatı tercih edin. Eğer içmek zorunda kalırsanız suları mutlaka kaynatın, filtre edin veya iyot tabletleri kullanın.

Hangi suyla yapıldığını bilmediğiniz buzlu içeceklerden, tazeliğinden ve kaynadığından emin olmadığınız gıdalardan, sokakta satılan yiyecek ve içeceklerden uzak durun.
Pişirilmiş yiyecekleri veya kendinizin soymuş olduğu kabuklu meyveleri tercih edin.

İçecek kutuları veya şişelerin dış kısımlarını açmadan önce silin.
Sivrisinek ve diğer böceklere karşı gerekli önlemleri alın.
Temiz olmayan sularda yüzmek veya bu sularla temas etmek çeşitli hastalıklara yol açabileceğinden, temizliğinden emin olmadığınız havuz ve deniz sularında kesinlikle yüzmeyin. Tatlı sularda yüzmekten kaçının. Tuzlu sular, her zaman daha güvenlidir.

Özellikle kedi, köpek, maymun gibi hayvanlarla temastan kaçının ve ısırılmanız ya da yaralanmanız halinde hemen sağlık kuruluşlarına başvurun.

Seyahatin ardından özellikle ilk hafta gelişen ateş, kusma, ishal, sarılık veya idrar yolları ile ilgili şikayetler oluşursa mutlaka doktora danışın.

6. Seyahatlerde ishale karşı korunma yöntemleri

Seyahat edenlerde en sık görülen sağlık sorunu olan turist ishali, kontamine yiyecek ve içecekler nedeniyle vücuda bulaşıyor. Genellikle seyahatin ilk haftasında görülen bu hastalık, seyahatten döndükten sonra da başlayabilir. Seyahatin yapıldığı yere göre, özellikle az gelişmiş ülkelerde bulaşma riski fazla olan ishal ani başlar. İshal ile birlikte kusma, karın ağrısı, ateş de görülebilir. İshal 3-4 günden fazla sürerse, ateş ve kusma ile seyrederse ve yoğun sıvı kaybı olursa mutlaka tıbbi destek almanız gerekir.

Turist ishaline karşı almanız gereken önlemler:
Tuvalete gittikten sonra ve yemekten önce ellerinizi mutlaka sabun ve suyla yıkayın veya alkol bazlı el dezenfektanları kullanın.
Hijyenik olmayan yerlerden ve sokak satıcılarından yiyecek ve içecek tüketmeyin.

Çiğ veya iyi pişmemiş et ve deniz ürünlerinden uzak durun.
Çiğ meyveleri (portakal, muz, avokado gibi) ve sebzeleri temiz suda yıkayıp, soyduktan sonra yiyin.

Açıkta beklemiş yemekleri yememek, taze, iyi pişirilmiş, sıcak yemekleri tercih edin.

Beyaz et, krema, mayonez gibi çabuk bozulan, kötü kokulu ve renkli yiyeceklerden, pastörize edilmemiş süt ve süt ürünlerinden uzak durun.

Sular güvenli değilse gıdaları yıkarken, yemek hazırlarken, dişlerinizi fırçalarken mutlaka kaynatın veya kapalı şişe sularını tercih edin.

Seyahat-Sagligi

7. Seyahatlerde sıtmaya karşı korunma yöntemleri

Seyahatler sırasında, açık hava aktiviteleri özellikle gece yapıldığında sağlık riski artıyor. Korunmak için akşamın erken saatinde böcek uzaklaştırıcıları uygulamak, dışarıda kalınacak ise cibinlik kullanmak, kapalı ve uzun kollu kıyafetler giymek etkili olabilir. Böcek uzaklaştırıcıların özellikle boyun, el ve ayak bileklerine uygulanması gerekiyor. Böcek uzaklaştırıcıların kıyafetin üzerine uygulanması da oldukça etkili bir yöntem. Çadırda kalacaksanız, böcek spreylerini uyuyacağınız alana yatmadan önce sıkmanız şart.

Seyahat edenler için ölüm riski içeren, sivrisineklerle bulaşan önemli bir hastalık olan sıtma, dünyada halen birçok bölgede karşımıza çıkıyor. Özellikle riski bir bölgeye seyahat ettiyseniz, bir haftadan itibaren gelişen ve üç aya kadar süren ateşler mutlaka sıtma yönünden araştırılması gerekiyor.

Sıtmaya karşı almanız gereken önlemler:
Riskin farkında olun, seyahat edilecek yer ve sıtma ile ilgili seyahat öncesi danışmanlık alın.

Sivrisinek ısırmalarından kaçınmak için gerekli ilaç vs. gerekli malzemeleri yanınıza alın.

Hekim tarafından önerilen koruyucu ilaçlar var ise mutlaka önerilen şekilde kullanın.

Seyahatle ilişkili riskler, hangi ulaşım yolunun kullanıldığı, nereye gidildiği, seyahatin yapıldığı mevsim ve süre, seyahatin amacı, kalınan yerin konforu, yiyeceklerin hijyen durumu, seyahat eden kişinin davranış şekli ve sağlık durumu olarak sınıflandırılıyor. Böylece doktorunuz, gideceğiniz bölgede bulunan enfeksiyon risklerini açıklayarak, sağlık durumunuzla ilgili özel korunma yollarını belirleyebiliyor.

NEDEN BİR YORUM YAZMIYORSUN?

Please enter your comment!
Please enter your name here